Olga Tokarczuk
Nhà văn Ba Lan Olga Tokarczuk - chủ nhân Nobel Văn học 2018 - mượn yếu tố thần thoại thể hiện những vấn đề của con người hiện đại.
Theo trang Rzeczpospolia, Tokarczuk là một trong những tác gia thành công nhất ở thế hệ bà tại Ba Lan, thuộc top nhà văn có sách bán chạy. Trước khi giành Nobel Văn học, Olga Tokarczuk giành một số giải trong nước và quốc tế: giải Nike cho văn học nghệ thuật ở Ba Lan vào năm 2008 và 2015, giải Vilenica năm 2013, giải Man Booker International và Jan Michalski Prize for Literature năm 2018. Hồi tháng 9, bà nhận giải Prix Laure Bataillon - giải thưởng văn chương của Pháp ra đời từ năm 1986 dành cho những tiểu thuyết chuyển dịch xuất sắc.
Yếu tố thần thoại chạy dọc các tác phẩm của Tokarzuk, tạo nên những chiêm nghiệm vượt tầm trải nghiệm cá nhân. Theo trang Vinelica, tác giả sử dụng thần thoại để kể những câu chuyện về con người: huyền thoại về nữ thần Inanna trong Anna In in the Tombs of the World (Myths seris), huyền thoại về vùng đất của Blake trong Drive your plow over the bones of the death. Cùng đó là sự phản ánh song diện thế giới: ngày và đêm, mơ và thức, thực và ảo, quá khứ - hiện tại và tương lai, nam và nữ, mạnh khỏe và ốm đau, sống và chết trong những trang sách. Cách thể hiện này thường thấy ở những tiểu thuyết như Primeval and Other Times (Nguyên thủy và thời gian), House of Day, House of Night (Nhà của ngày, Nhà của đêm) và Flights (Những chuyến bay).
Đề tài trở đi trở lại nhiều nhất trong tác phẩm của Tokarczuk là những hành trình.
Tokarczuk cũng thử nghiệm nhiều đề tài mới lạ, mang tính khải huyền, triết lý cao với cách viết "căng thẳng và dữ dội" (theo Vinelica), giàu tính tranh đấu. Drive the plow over the bones of the death lên án mạnh mẽ việc giết hại động vật (Tokarczuk là người ăn chay) thông qua hình thức một vụ án ly kỳ và kinh dị. Primeval and Other Times kể về một ngôi làng được cai trị bởi những tổng lãnh thiên thần nhưng lại là câu chuyện của một Ba Lan hỗn loạn vào thế kỷ 20. Còn The books of Jacob tìm về lịch sử thế kỷ 18 để nói đến các vấn đề về Công giáo, Do Thái và dị giáo.
Sau cùng, những tác phẩm của bà đề cao sự thấu hiểu và đồng cảm. Các giám khảo của hội đồng chấm giải Nobel đánh giá Tokarczuk là một nhà văn viết về những con người địa phương nhưng lại nhìn từ rất xa Trái đất. Bà viết về con người và sự nhân bản bằng một bút pháp mạnh mẽ, ấn tượng, uyên bác và dữ dội.
Olga Tokarczuk là nữ nhà văn thứ 15 trong tổng số 116 tác giả đoạt giải Nobel Văn học. Bà cũng là tác gia Ba Lan thứ năm nhận giải thưởng danh giá này, bên cạnh Henryk Sienkiewicz (được vinh danh năm 1905), Władysław Reymont (1924), Czesław Miłosz (1980) và Wisława Szymbourska (1996).
Ngoài việc viết sách, bà là chính trị gia có sức ảnh hưởng, một người ăn chay trường và nhà hoạt động vì quyền phụ nữ bổi bật ở Ba Lan.