Murakami Ryū - Tiểu thuyết gia hiện đại Nhật Bản.
Murakami Ryū có tên khai sinh là Murakami Ryūnosuke. Tên của ông được đặt theo tên nhân vật chính của Daibosatsu-tōge, bộ trường thiên của tác giả Nakazato Kaizan (1885-1944).
Ông khởi đầu văn nghiệp với truyện dài Kagirinaku Tômei Ni Chikai Buru (Almost Transparent Blue - Màu Xanh Trong Suốt) năm 1976, mô tả đời sống của lớp người trẻ trong khu vực gần căn cứ quân sự Mỹ, đắm đuối trong văn hoá tính dục, ma túy và nhạc rock. Tác phẩm đầu tay này đoạt ngay giải Tác giả mới - Gunzô, liền sau đó là giải Akutagawa, giải văn học cao quý nhất Nhật Bản, và cho đến nay đã bán được trên 2 triệu cuốn.
Ryu viết và nói về nhiều đề tài đa dạng: kinh tế, chính trị, giáo dục, sinh học, tính dục…, đến mức được gọi là "enfant terrible, đứa con quậy phá khủng khiếp", là "đứa con không ai dự đoán được của văn học Nhật Bản". Tập tiểu luận Ano Kane De Nani Ga Kaeta Ka? (What Such Money Could Have Bought? - Đáng Lẽ Đã Làm Được Gì Với Số Tiền Như Thế?) của ông đã gây dư luận sôi nổi do những ý kiến độc đáo, thực dụng hay hài hước, về chuyện số tiền 74 tỷ USD chính phủ Nhật đã bỏ ra để cứu một số ngân hàng khỏi phá sản khi kinh tế bọt vỡ tung, mà đáng lẽ nên dùng vào những việc khác có ích cho dân chúng hơn. Cuốn sách nêu vấn đề chính trị gia quyết định những ngân sách khổng lồ người dân không tưởng tượng được, mà lại không bị kiểm soát.
Ngoài Almost Transparent Blue (Màu xanh trong suốt), tác phẩm của ông được dịch ra tiếng nước ngoài còn có Coin Locker Babies, In The Miso Soup, 69,...
Tiểu thuyết và phim ảnh của Murakami Ryu tạo sốc. Lối diễn đạt ngổ ngáo có khi trắng trợn của ông không khiêu khích nhưng vẫn chênh vênh ở bờ vực phong hoá, làm những nhà đạo đức phải nhăn mặt.
Tác phẩm của Murakami Ryu giúp người ngoại quốc thấy được mặt trái của Nhật Bản, đất nước của trà đạo, thư pháp, kimono, kabuki, hoa anh đào… còn đầy cả tham nhũng, dâm thư, những hình thái trụy lạc đến phi nhân…; nơi mà ai cũng có thể mua được từ máy bán hàng tự động không chỉ những lon nước ngọt, thức ăn nóng, lạnh, 37 loại lon cà phê đủ mùi vị… mà cả thuốc lá, dâm thư, và quần lót dùng rồi của nữ sinh.
Nhân vật của ông là giới trẻ hiện đại, không tin tưởng vào sự đồng thuận với tập thể để đổi lấy sự an toàn và thăng tiến theo thứ tự, như xã hội truyền thống Nhật Bản hứa hẹn và đòi hỏi. Hiện tượng "hikikomori" (socially withdrawn) thu mình lại, tránh tiếp xúc với xã hội, trong giới trẻ đã trở thành phổ biến, như một hệ quả của những biến đổi xã hội trầm trọng do kinh tế Nhật phát triển mạnh cuối thế kỷ 20. Giới trẻ không thể nào "thu mình lại" kiểu ấy được nếu cha mẹ không đủ giàu để có thể cung cấp sẵn chỗ ở, thức ăn và cả những tiện nghi xa xỉ như máy móc âm hưởng, video, máy tính, điện thoại di động…
Murakami Ryu cho rằng Nhật Bản đang đối đầu với một khúc ngoặt quan trọng, không chỉ về kinh tế mà còn về văn hoá nữa, do đòi hỏi toàn cầu hoá về kinh tế và tài chính; như là "lần mở cửa thứ hai" sau lần Minh Trị Duy Tân.
Tạp chí Time năm 1997 viết rằng Murakami Ryu là "một trong 11 người sẽ cách mạng hóa Nhật Bản" ("One of the 11 who will revolutionize Japan").
Liên hệ