Bình yên nước Mỹ

Từng đứng thứ hai trong cuộc bình chọn Tác phẩm hư cấu hay nhất trong 25 năm của văn chương Mỹ (từ năm 2006), cũng như đoạt giải Pulitzer 1998, “Bình yên nước Mỹ” (American Pastoral) nằm trong bộ ba tiểu thuyết về nước Mỹ, có thể coi là tác phẩm đỉnh cao nhất của Philip Roth, mà mặt nào đó, nó cũng phản ánh những vấn đề chung của thế giới, lịch sử và cộng đồng người Do Thái chịu nhiều áp bức suốt bao năm qua.

Tác phẩm đã được chuyển thể thành phim điện ảnh phát hành năm 2016 với sự tham gia của các diễn viên nổi tiếng: Ewan McGregor, Jennifer Connelly, Dakota F.

Có thể nói rằng Bình yên nước Mỹ là cuộc khảo sát lại những tổn thương của vết cắt “diệt chủng” vô cùng đớn đau trong thập niên 50, 60, 70, 80 vô cùng hoang mang với chiến tranh Việt Nam và cuộc phục dựng đằng sau thế chiến thứ hai. Ở đó ta đã thấy lại mối hiểm nguy của những kỳ vọng, cũng như một trường ảnh hưởng mà nó tạo ra, cùng với thời thế, là một núi lửa luôn âm ỉ cháy.

Bình yên nước Mỹ kể về Seymour “Swede” Levov – Người Thụy Điển, một công dân người Mỹ gốc Do Thái. Từ thời trung học, Swede đã là một huyền thoại, không chỉ trong giới túc cầu trung học mà còn trong lòng của cả một cộng đồng người biệt lập, cô độc và chịu nhiều chỉ trích. Swede là biểu tượng cho sự xuất chúng, thiện lương, gần như hoàn hảo.

Cuộc đời của ông tưởng chừng như chẳng có tì vết khi là huyền thoại thể thao trung học, có ngoại hình nổi bật, kết hôn với Hoa khôi New Jersey xinh đẹp, nổi tiếng lẫy lừng, gia nhập Thủy quân lục chiến, rồi trở về tiếp quản nhà máy sản xuất găng tay của cha, mua một căn biệt thự nhỏ ngoài ngoại ô và có một gia đình nhỏ hạnh phúc với một cô con gái xinh đẹp, ngoan ngoãn. Tuy nhiên, những lỗ hổng trong cuộc đời ông dần xuất hiện.

Cô con gái của ông mắc tật nói lắp do những vấn đề về tâm lý xảy đến từ khi con nhỏ, do những áp lực khi phải sống cùng một người cha và một người mẹ hoàn hảo quá đỗi. Cô bé bước vào giai đoạn thiếu niên với những nổi loạn, bất mãn và nỗi thù ghét hành động của người Mỹ trong chiến tranh Việt Nam.

Nỗi đau hằn sâu và sự tức giận không thể phát tiết đã đẩy cô bé đến hành động sai lầm, cho phát nổ một cửa tiệm tạp hóa và giết chết một trong số những người hàng xóm của gia đình. Chỉ trong một đêm, thế giới của Levov dường như đổ sụp, con gái mất tích và ông trở thành cơn thịnh nộ của người Mỹ bản địa.